فصل پنجم -شناخت شرکت های بورسی - بخش دوم - قوانین

  • گیلان بورس GuilanFX

فهرست مطلب

قوانین
ضوابط پذیرش سهام شرکت ها در تالار فرعی بورس:
- شرکت باید در ایران ثبت شده و تابعیت ایرانی داشته باشد.
- شرکت باید سهامی عام باشد.
- شرکت باید دارای سهام عادی با نام دارای حق رأی باشد و 100% بهای اسمی آن پرداخت شده باشد و هیچگونه امتیاز خاصی برای سهامداران شرکت وجود نداشته باشد.
- حداقل یک سال از تاریخ بهره برداری یا فعالیت شرکت، حسب مورد گذشته باشد.
- میزان سرمایه شرکت از 5 میلیارد ریال کمتر نباشد.
- در زمان پذیرش نباید بیشتر از 90% از سهام شرکت در اختیار کمتر از 10 سهامدار باشد. این نسبت باید در پایان دومین سال پس از پذیرش به 85% کاهش یابد.
- به علاوه حداکثر ظرف مدت شش ماه از تاریخ درج و تا زمانی که نام شرکت در تابلو فرعی درج می باشد بایستی حداقل 200 سهامدار داشته باشد.
- نسبت حقوق صاحبان سهام شرکت به کل دارایی ها نباید از 20% کمتر باشد.
ضوابط پذیرش سهام در تابلو دوم تالار اصلی بورس:
- شرکت باید در ایران ثبت شده و تابعیت ایرانی داشته باشد.
- شرکت باید سهامی عام باشد.
- شرکت باید دارای سهام عادی با نام دارای حق رأی باشد و 100% بهای اسمی آن پرداخت شده باشد و هیچگونه امتیاز خاصی برای سهامداران شرکت وجود نداشته باشد.
- حداقل دو سال از تاریخ بهره برداری یا فعالیت شرکت، حسب مورد گذشته باشد.
- حداقل سرمایه شرکت ده میلیارد ریال باشد.
- در زمان پذیریش نباید بیش از 80% از سهام شرکت در اختیار کمتر از 10 سهامدار باشد. این نسبت باید در پایان دومین سال پس از پذیریش به 75% کاهش یابد.
- به علاوه حداکثر ظرف مدت شش ماه از تاریخ درج و تا زمانیکه نام شرکت در تابلو دوم درج می باشد بایستی حداقل 500 سهامدار داشته باشد.
- مجموع سهام متعلق به دولت، وزارتخانه ها، مؤسسه ها و شرکت های دولتی نباید از 49% سهام شرکت بیشتر باشد.
- شرکت باید در دروه دوم متوالی، سودآور بوده و امکان سودآوری آن در آینده وجود داشته باشد و زیان انباشته نداشته باشد.
- نسبت حقوق صاحبان سهام شرکت به کل دارایی ها از حد مناسب برخوردار بوده و از 30% کمتر نباشد.
ضوابط ارتقای سهام شرکت ها از تابلو دوم به تابلو اول تالار اصلی:
- شرکت های متقاضی ورود به تابلو اول علاوه بر رعایت شرایط فوق، باید شرایط زیر را نیز داشته باشند.
- شرکت باید دو سال متوالی قبل از پذیریش، در تابلوی دوم فعالیت سودآوری داشته باشد.
- میزان سرمایه شرکت از 25 میلیارد کمتر نباشد.
- بیش از 70% از سهام شرکت نباید در اختیار کمتر از 10 سهامدار باشد. علاوه براین تا زمانی که نام شرکت در تابلو بورس درج می باشد بایستی حداقل 100 سهامدار داشته باشد.
- حجم داد و ستد و گردش سهام در شش ماهه منتهی به تاریخ بررسی در هیأت پذیریش به تشخیص هیأت مذکور، باید از وضعیت مطلوبی برخوردار باشد.
- ارتقاء سهام شرکت ها از تابلو دوم به تابلو اول تالار اصلی، با تصویب هیأت پذیریش خواهد بود.

موارد حذف نام شرکت ها از تابلو اول به تابلو دوم تالار اصلی:
- در صورت وجود و یا وقوع سه مورد از موارد زیر، نام شرکت از فهرست تابلو اول حذف و به تابلو دوم تالار اصلی منتقل می شود. همچنین بعد از حذف از تابلوی یکم و انتقال به تابلوی دوم اصلی، حداقل پس از یک سال مالی (در صورت احراز مجدد شرایط) می تواند درخواست ورود به تابلو اول را به بورس ارائه نماید.
- به مدت سه ماه بیش ار 70% از سهام شرکت در اختیار کمتر از 10 سهامدار باشد. به علاوه تعداد سهامداران شرکت به مدت 3 ماه متوالی یا 5 ماه غیرمتوالی در طول یک سال از هزار نفر کمتر باشد.
- مجموع سهام متعلق به دولت، وزارتخانه ها و مؤسسه ها و شرکت های دولتی به استثنای بانک ها، شرکت های بیمه و شرکت های سرمایه گذاری به مدت شش ماه متوالی بیش از 49% باشد.
- سهام شرکت بیش از 70% روز متوالی یا 120 روز غیر متوالی در یک سال داد و ستد نشود.
- ستد و گردش سهام شرکت طی یک سال به تشخیص دبیرکل سازمان بورس در حد مطلوبی نباشد.
- حجم داد و عملکرد شرکت در یک دوره مالی منجر به زیان شده باشد و نتیجه عملیات شش ماهه بعدی شرکت براساس صورت های مالی میان دوره ای حسابرسی شده، منتج به سود نشده باشد.
- نسبت حقوق صاحبان سهام به کل دارایی های شرکتب ه مدت یک سال کمتر از 25% باشد.
- شرکت مقررات مربوط به افشای اطلاعات را براساس اعلام نظر بورس به مدت یک سال رعایت نکرده باشد.

موارد حذف نام شرکت ها از تابلوی اصلی و انتقال به تالار فرعی:
- در صورت وجود یا وقوع یه مورد از موارد زیر، نام شرکت از فهرست تابلو حذف و به تالار فرعی نزول پیدا می کند. همچنین شرکت بعد از حذف از تابلوی دوم تالار اصلی به فرعی، حداقل پس از یک سال مالی (در صورت احراز مجدد شرایط) می تواند درخواست ورود به تابلوی دوم تالار اصلی را به بورس ارائه دهد.
- به مدت سه ماه بیش از 75% از سهام شرکت در اختیار کمتر از 10 سهامدار باشد. به علاوه تعداد سهامداران شرکت به مدت سه ماه متوالی یا پنج ماه غیر متوالی در طول یک سال از 500 نفر کمتر باشد.
- مجموع سهام متعلق به دولت، وزارتخانه و مؤسسات و شرکت ها دولتی به استثنای بانک ها، شرکت های بیمه و شرکت های سرمایه گذاری به مدت شش ماه متوالی در یک سال بیش از 49% باشد.
- سهام شرکت بیش از 100 روز متوالی یا 150 روز غیر متوالی در یک سال داد و ستد نشود.
- حجم داد و ستد و گردش سهام شرکت طی یک سال به تشخیص دبیرکل سازمان بورس در حد مطلوبی نباشد.
- عملکرد شرکت در دو دوره متوالی مالی منجر به زیان شده باشد و نتیجه عملیات شش ماه بعدی شرکت براساس صورت های مالی حسابرسی منتج به سود نشده باشد.
- نسبت حقوق صاحبان سهام به کل دارایی های شرکت به مدت یک سال کمتر از 20% باشد.
- شرکت مقررات مربوط به افشای اطلاعات را براساس ضوابط بورس با تشخیص دبیرکل رعایت نکرده باشد.

موارد حذف نام شرکت ها از تالار فرعی:
مواردی از قبیل زیان دهی- عدم رعایت سیاست افشای اطلاعات- نبودن میزان فعالیت و حجم داد و ستد گردش سهام و عدم عرضه سهام مازاد بر حد مجاز، در طی مهلت مناسب با تشخیص دبیرکل سازمان بورس و تصویب شورای بورس منجر به حذف نام شرکت از تابلو فرعی خواهد شد.
شرکت بعد از حذف از تالار فرعی، حداقل پس از یک سال در ورت احراز مجدد شرایط می تواند درخواست ورود به تالار فرعی را به سازمان بورس اوراق بهادار تهران ارائه نماید. ورود مجدد شرکت به تالار فرعی موکول به تصویب آن در هیأت پذیرش خواهد بود.
تذکر: بورس تهران از سه تابلو و دو تالار تشکیل شده است که شرکت ها مرحله به مرحله با داشتن شرایط هر تابلو و تالار به ترتیب ارتقاء پیدا می کنند، تالار فرعی- تالار اصلی (تابلو اول- تابلو دوم) به تبع هر شرکتی که در تابلو اول تالار اصلی باشد، مراحل سخت تر و قوانین محکم تری را پشت سر گذاشته است و کسب اطلاعات درمورد تالارها به عنوان یکی از پارامترهای تشخیص و انتخاب شرکت هایی که تصمیم داریم سهامشان را خریداری نماییم، مؤثر می باشد.
در تالار بورس تابولی بزرگی به رنگ قرمز وجود دارد که اطلاعات این تابلو بدون تأخیر است یعنی هرچه در این لحظه خرید و فروش شده و تغییرات قیمت بدون تأخیر در آن ثبت می شود. تابلوهای دیگری نیز در تالار بورس وجود دارند که کوچکتر می باشند و بر روی دیوارهای تالار نصب می باشند. اطلاعات این تابلوها دقیق است اما نسبت به تابلوی قرمز تأخیر دارند. زیر تابلوی قرمز تابلوی قرمز دیگری قرار دارد که مربوط به تالار فرعی می باشد یعنی مربوط به شرکت هایی است که در تالار فرعی هستند.
در تابلوهای بورس قیمت سهام- نوسان قیمت- عرضه و تقاضای سهام شرکت ها- از یا بسته بودن نماد شرکت ثبت می شود.
تابلوی دیگری نیز در تالار بورس وجود دارد که مربوط به 50 شرکت فعال بورس است. توصیه می شود برای شروع خرید و فروش به این تابلو توجه شود چون داراید درصد نقد شوندگی بیشتر و ریسک کمتر هستند. این تابلو به تابلوی 50 شرکت فعال معروف است.
تابلوی دیگر بورس، تابلوی عرضه و تقاضا می باشد که هر گونه عرضه و تقاضای سهام شرکت ها در آن ثبت می شود و این تابلو یکی از تابلوهای مهم و حساس جهت سهامداران است.

مزایای سرمایه گذاری در بورس
سرمایه گذاری در بورس از سه دیدگاه قابل توجه است:
1- از دیدگاه جامعه.
2- از دیدگاه شرکت های پذیرفته شده در بورس.
3- از دیگاه سرمایه گذاران و سهامداران.
مزایای هر دیدگاه و هر بخش را بصورت جداگانه توضیح می دهیم.

مزایای سرمایه گذاری از دیدگاه جامعه:
1- زمینه توزیع عادلانه ثروت را فراهم می سازد.
2- حجم پول و نقدینگی موجود در جامعه را کنترل می کند.
3- گسترش مالکیت عمومی.
4- سرمایه های سرگردان و نقدینگی راکد مردم در مسیر صنعت و اقتصاد و ایجاد اشتغال و تولید.
5- حل مشکل کسری بودجه دولت از طریق واگذاری شرکت های دولتی به بخش خصوصی و مردمی از طریق بازار بورس.
6- رشد تولید ناخالص ملی و مهار تورم و گرانی.

مزایای سرمایه گذاری از دیدگاه شرکت های پذیرفته شده در بورس:
1- تأمین مالی بسیار آسان و کم هزینه.
2- بهره گیری از شهرت و تبلیغ نسبتاً ارزان به واسطه حضور در بورس.
3- برخورداری از مزایای خاصی مانند استفاده از اعتبارات بانکی که مخصوص شرکت های بورسی می باشد.
4- برخورداری از برخی معافیت های مالیاتی.
شرکت هایی که در بورس پذیرفته می شوند، مزیت های رقابتی بسیاری نسبت به رقبای خود در خارج از بورس دارند.

مزایای سرمایه گذاری از دیدگاه سرمایه گذاران و سهامداران:
1- استفاده از سود سالیانه نسبتاً بالا البته نسبت به سایر سرمایه گذاری ها و بازار پولی (بانک ها).
2- استفاده از برخی معافیت های مالیاتی در معاملات و سرمایه گذاری در بورس.
3- ویژگی نقدینگی و قابل فروش بودن اوراق بهادار که به مفهوم تسهیل نقل و انتقالات مالکیت اوراق بهادار می باشد.
4- در صورت تمایل، استفاده و بهره گیری از سود حاصل از نوسان و اختلاف قیمت یک سهم در فروش.
5- بازاری دائمی و مستمر و همچنین پویا و قابل اطمینان برای آینده دور.